مجازات زورگیری و کیف قاپی
مجازات زورگیری و کیف قاپی در قانون
جرم کیف قاپی از جمله جرائم گسترده و بسیار شایع در شهرهای بزرگ کشور است.مهمترین وسیله مورد استفاده این قبیل مجرمان موتورسیکلت است.
افراد مرتکب این بزه معمولا ۳ ویژگی مهم دارند:
- اعتیاد
- سوء سابقه
- جسارت کاذب.
به گفته مسئولین انتظامی، مواد مخدر توهم‌زا قسمت زیادی از این جسارت را به آنها می‌دهد.معمولا حدود ۹۰ درصد این افراد بعد از ارتکاب جرم به دلیل سابقه‌دار بودن در زمان کوتاهی دستگیر شده و البته بعد از گذاشتن وثیقه دوباره آزاد می‌شوند.بر اساس گزارش‌های واصله نیروی انتظامی، شهروندان ۶ استان کشور به دلیل اینکه بیش از ۸۰ درصد از جرم کیف قاپی کشور در آنها انجام می‌شود باید بیشتر مواظب کیف‌های خودشان باشند.این استان ها عبارتند از : تهران، اصفهان، خراسان رضوی، خوزستان، قم و فارس.
تعریف سرقت در قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1370 به این شرح است:
“سرقت عبارت است از ربودن مال دیگری به طور پنهانی (ماده 197) ، اما بعدها در قانون مجازات اسلامی جدید در ماده 267 با حذف قید (به طور پنهانی) به این صورت تبدیل شد که سرقت عبارت از ربودن مال متعلق به غیر است.”
قطعا در دنیای پرتلاطم امروزی، یکی از موضوعاتی که جوامع بشری را از اختلافات شخصی و جمعی در امان میدارد؛”آشنایی افراد با حقوق متقابل یکدیگر و با قانون”است.مهمترین اثر این آشنایی و آگاهی را می توان پیشگیری از وقوع بسیاری از مشکلات حقوقی دانست؛در قوانین ما انواع مختلفی از سرقت وجود دارد که مهمترین آنها سرقت‌های حدی و تعزیری می باشد.
تعریف سرقت در قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1370 به این شرح آمده است که:
“سرقت عبارت است از ربودن مال دیگری به طور پنهانی” (ماده 197)، اما بعدها در قانون مجازات اسلامی جدید در ماده 267 با حذف قید (به طور پنهانی) به این صورت تبدیل شد که “سرقت عبارت از ربودن مال متعلق به غیر است”.
تعریف جدید سرقت از لحاظ شمول مصادیق انواع سرقت ها صحیح تر است چرا که انواع مختلفی از این مسئله و معضل اجتماعی وجود دارد که به شکل پنهانی انجام نمی شود مانند کیف قاپی.سرقت در قوانین ما انواع مختلفی دارد که مهمترین انواع آن به سرقت‌های حدی و تعزیری تقسیم شده است.
حد سرقت چگونه ثابت می شود؟
شدیدترین مجازات‌ها در مورد سرقت حدی است که مجازات آن اجرای حد سرقت ( قطع دست) است.براساس ماده 268 قانون مجازات اسلامی:
“در صورتی که شیء مسروق شرعا مالیت داشته باشددر حرز باشد سارق هتک حرز کند از حرز بیرون بیاورد هم هتک حرز و هم سرقت مخفیانه باشد همچنین وجود شرایط دیگری که جمعا 14 شرط هستند، موجب حد شده است.”
نوع دیگر سرقت زمانی است که سرقت، تمامی شرایط سرقت را ندارد .اما دارای یکی از شرایطی است که در ماده 656 قانون مجازات اسلامی بیان شده است که مجازات آن، حبس از 6 ماه تا سه سال است.
باید به این نکته توجه داشت که این نوع سرقت دارای مواردی است؛
مانند اینکه :
سرقت از محل سکنی باشد یا سرقت در شب یا زمانی که سارقین، دو نفر یا بیشتر باشند؛
سارق مستخدم مالک مال بوده و مال کارفرما را دزدیده باشد و یا مدیران هتل یا کاروانسرا هر کدام به اقتضای شغلش خود به اموالی که در دسترس شان است، دستبرد زده باشند.
نوع دیگر سرقت آن است که همراه با آزار و مسلحانه باشد.این نوع سرقت بر اساس ماده دارای حبس از سه ماه تا ده سال و تا 74 ضربه شلاق مجازات خواهد بود.
نوع دیگری از سرقت که مربوط به سرقت مسلحانه از منزل است.این نوع سرقت به موجب لایحه قانونی راجع به تشدید مجازات سارقین مسلح که وارد منزل یا مسکن اشخاص شوند، مجازات سنگینی دارد.هرزمان یک یا چند فرد برای سرقت، وارد منزل کسی شوند، هرچند یکی از آنها حامل سلاح باشد .یا در هنگام سرقت در مقام هتک ناموس برآیند و هیچ از سارقین هم مسلح نباشند، به مجازات حبس ابد یا اعدام محکوم خواهند شد
نوع دیگری از انواع سرقت، سرقت از موزه‌ها یا اماکن تاریخی و مذهبی است. این نوع سرقت براساس ماده 559 قانون مجازات اسلامی برای سارقین اشیاء، لوازم و مصالح و قطعات فرهنگی و تاریخی از موزه‌ها و سایر اماکن علاوه بر استرداد آن ها،دارای حبس از1 تا 5 سال می‌شود.
نوع دیگری از سرقت، سرقت مسلحانه از بانک‌ها و صرافی‌ها است. که مطابق ماده واحد قانون مجازات سرقت مسلحانه از بانک‌ها و صرافی‌ها مصوب 1338 برای این نوع سرقت؛ حبس ابد و در صورت کشته شدن کسی، اعدام در نظر گرفته شده است. به علاوه در پی سرقت متعلقات مربوط به تأسیسات مورد استفاده عمومی براساس ماده 659 برای سرقت این اموال؛ قانونگذار، مجازات یک تا 5 سال در نظر گرفته است البته با این قید که چنانچه سارق یکی از کارکنان مربوط باشد به حداکثر مجازات مقرر محکوم خواهد شد.
مطابق ماده 658، سرقت از مناطق سیل‌زده، زلزله‌زده، جنگی یا در محل تصادف رانندگی در صورتی که واجد شرایط حد نباشد. برای مرتکب این جرم، یک تا 5 سال حبس در پی دارد.
براساس ماده 660 قانون مجازات اسلامی:
در صورت استفاده غیرمجاز از برق، آب، تلفن و گاز که نوعی سرقت محسوب می‌شود، مجازات جزای نقدی و پرداخت خسارت در نظر گرفته شده است.
یکی دیگر از انواع سرقت تعزیری کیف‌قاپی و جیب بری است. که به صورت علنی و نه پنهانی صورت می‌گیرد. قانون مجازات اسلامی (بخش تعزیرات). برای این نوع سرقت در ماده 657، مجازات یک تا 5 سال حبس و تا 74 ضربه شلاق در نظر گرفته شده است. اگرچه در قوانین ایران تعریفی از زورگیری ارائه نشده است و عنوان مستقل مجرمانه‌ای نیست ؛اما در عرف رایج تحت عنوان ربودن مال غیر با توسل به خشونت و در نظام حقوقی تحت عنوان سرقت به عنف تعریف می‌شود.